ARCHIVED 3.2.2. Vakgebiedindeling
Archived Content
Information identified as archived is provided for reference, research or recordkeeping purposes. It is not subject to the Government of Canada Web Standards and has not been altered or updated since it was archived. Please contact us to request a format other than those available.
Consult the Pavel in ...
Español Português Italiano Nederlands العربية
Om uw terminologisch onderzoek en de gegevens in uw terminologieverzameling te organiseren, zal u gebruik moeten maken van een systeem voor vakgebiedindeling. Zodra u weet hoe de kennis in uw vakgebied gestructureerd is, zullen u en uw organisatie beter kunnen beslissen welke terminologie uitgewerkt moet worden om tegemoet te komen aan de communicatiebehoeften van de organisatie. Wanneer u de te behandelen onderwerpsdomeinen gekozen en gestructureerd heeft in subcategorieën, zal u de reikwijdte van uw terminologische activiteiten geïdentificeerd en begrensd hebben.
Het is belangrijk te onthouden dat begrippen en hun termen bestudeerd worden in relatie tot hun vakgebied. De essentiële en begrenzende kenmerken van begrippen worden bepaald door hun vakgebied. Hoe groter uw begrip en kennis van het vakgebied, hoe beter u met de begrippen ervan zal kunnen werken.
In sommige gevallen kunnen bestaande classificatiesystemen gebruikt worden of als vertrekpunt genomen worden voor het structureren van uw vakgebied. Het classificatiesysteem dat ontwikkeld werd voor de TERMIUM Plus® term bank wordt besproken in de module Onderzoeksprincipes. Het Vertaabureau is werkzaam in verschillende vakgebieden en in sommige meer dan in andere. Dat wordt ook weerspiegeld in het classificatiesysteem. Het TERMIUM Plus® classificatiesysteem kan overgenomen worden door andere organisaties, maar in dat geval zullen waarschijnlijk meerdere niveaus toegevoegd moeten worden omwille van het grotere belang van de gebieden waarin de organisatie hoofdzakelijk werkzaam is.
Door de producten, workflow en activiteiten van uw organisatie te bestuderen, kan u leren hoe deze gestructureerd is en hoe activiteiten met elkaar in verband staan. Op basis van die informatie kan u een uitgebreidere structuur voor een gedetailleerder classificatiesysteem voorstellen. Indien u zelf geen vakspecialist bent, is het aan te raden er één te raadplegen om de geldigheid van uw classificatiesysteem te controleren.
Documentalisten en bibliothecarissen kunnen u ook helpen bestaande documentatie-classificatiesystemen te gebruiken om het onderzoeksgebied te structureren. Er is echter een verschil tussen het classificeren van documenten en het classificeren van groepen van begrippen en documentatie-classificatiesystemen kunnen daarom ongeschikt blijken.
Wetenschappelijke en technologische encyclopedia zijn ook goede bronnen wanneer het gaat om het structureren van wetenschappelijke en technologische vakgebieden of deelgebieden. Door eerst een diagram van de structuur van het vakgebied voor te bereiden, op basis van de manier waarop het onderwerp georganiseerd werd in encyclopedische artikels, kan u de deelgebieden identificeren die belangrijke begrippen bevatten, en u richten op die onderdelen die relevant zijn voor uw onderzoek.
Bemerk dat in onderstaande voorbeelden een harkdiagram gebruikt werd om de relaties tussen deelgebieden en de bredere onderwerpsdomeinen waartoe ze behoren weer te geven. Harkdiagrammen worden ook gebruikt om begripsverbanden weer te geven. (Harkdiagrammen worden meestal gebruikt om deelverbanden weer te geven, terwijl boomdiagrammen vooral gebruikt worden voor afstammingsverbanden). Er wordt een gelijkaardige weergavetechniek gebruikt, maar de schaal is heel verschillend. Elk vakgebied en elk deelgebied bestaan uit begrippen, en dus geeft het diagram een overzicht van de bovenstructuur van het vakgebied. Begripsdiagrammen daarentegen, betreffen een beperkt begripsgebied en bieden een overzicht van de onderliggende niveaus van de kennisstructuur.
Een vakgebiedanalyse kan gebeuren op het begripsniveau (zoals bij het opstellen van een thesaurus-classificatiesysteem), maar het is meestal niet nodig zo specifiek te werk te gaan bij het structureren van een vakgebied. In de beginfase van terminologisch onderzoek zal u waarschijnlijk zelfs niet voldoende kennis hebben om het vakgebied op diepere niveaus te structureren.
Er wordt daarom meestal een van-boven-naar-beneden aanpak gebruikt, waarbij kennis in brede vakgebieden verdeeld wordt, vakgebieden in onderwerpsgebieden, onderwerpsgebieden in specialisatiedomeinen tot u het kleinste aantal termen bereikt dat onder een gemeenschappelijke noemer ondergebracht kan worden. (SAGER 1990: 37) Hoe meer kennis u verwerft over het onderwerp, hoe duidelijker de verbanden op de diepere niveaus worden, maar een opdeling van twee of drie niveaus kan al voldoende zijn om uw terminologisch onderzoek aan te vatten.
Dit is een diagram dat het systeem voor vakgebiedindeling weergeeft dat resulteerde uit de analyse van de bedrijfsactivitieiten in de Canadian Nuclear Safety Commission

Een voorbeelddiagram van systeem voor vakgebiedindeling - Canadian Nuclear Safety Commision. Analyse van bedrijfsactiviteiten in de Canadian Nuclear Safety Commission. CNSC Voorschriften is de hoofdtitel. Deze wordt opgesplitst in de volgende 5 subtitels: Kerncentrales, Onderzoeksinstellingen, Uranium- en thoriummijnen, Stralings- en milieubescherming en Nucleaire materialen. Voor de subtitel Kerncentrales, wordt het vakgebied opgedeeld in Kerncentrales en Zwaar water-fabrieken, die zelf verder opgedeeld worden in Licenties, Veiligheid en Incidenten. Voor de subtitel Onderzoeksinstellingen, wordt het vakgebied opgedeeld in Deeltjesversnellers, Reactoren en Maple NRU zero power. Voor de subtitel Uranium- en thoriummijnen, wordt het vakgebied opgedeeld in Fabrieken, Raffinaderijen, Faciliteiten voor brandstofproductie en Conversiefaciliteiten. Voor de subtitel Stralings- en milieubescherming wordt het vakgebied opgedeeld in Nucleaire faciliteiten, Afvalbeheer, Opslag, Conformiteitstoezicht en Nonproliferatie beveiligings- en veiligheidsfaciliteiten. Voor de subtitel Nucleaire materialen, wordt het vakgebied opgedeeld in Voorgeschreven materialen, Toegelaten activiteiten, Incidenten en Radio-isotopen.
Dit is het organisatiediagram voor de Canadian Nuclear Safety Commission (vanaf februari 2001).

Verklarende tekst voor de Canadian Nuclear Safety Commission, februari 2001: Voorbeelddiagram voor de Canadian Nuclear Safety Commission, februari 2001. Het organisatiediagram voor de Canadian Nuclear Safety Commission heeft 5 titels (directoraten): Secretariaat, Milieu-en prestatiebeoordeling, Bedrijfsdiensten, Reactorregulatie en Brandstofcyclus en grondstoffen. De rubriek Secretariaat is verder opgedeeld in de afdelingen Communicatie, Externe relaties en documenten, Nonproliferatie beveiliging en veiligheid en Dienstverlening. Milieu- en prestatiebeoordeling is verder opgesplitst in de afdelingen Straling en milieubescherming, Kwalificatiebeoordeling, Personeelsbeoordeling, Onderzoek en ondersteuning en Technische opleiding. De rubriek Bedrijfsdiensten is verder verdeeld in de afdelingen Human Resources, Boekhouding en administratie en Informatiebeheer. De rubriek Reactorregulatie is opgesplistt in Kernreactor operations, Kernreactorevaluatie, Veiligheidevaluatie (analyse) en Veiligheidsevaluatie (engineering). De rubriek Brandstofcyclus en grondstoffen is verder opgesplitst in Uraniumfaciliteiten, Afval en ontmanteling, Grondstoffen en Onderzoek en faciliteiten.
Ziet u waar deze twee diagrammen overeenkomen? Heeft u gemerkt welke elementen van het diagram weggelaten werden, zoals human resources, prestatie-evaluatie, boekhouding en administratie en informatiebeheer? Dit is het resultaat van de beslissing, die aan het begin van het project genomen werd, om zich vooral te richten op de terminologie van de activiteit van de organisatie, de terminologie die voorkomt in de voorschriften rond nucleaire veiligheid in Canada. Toen die beslissing genomen was, kon de kennis in dat bepaalde domein in kleinere groepen gestructureerd worden, gebaseerd op het onderzoek van de terminoloog en vooral op de resultaten van de raadpleging van vakspecialisten van de CNSC. Het systeem voor vakgebiedindeling dat opgesteld werd geeft de verschillende categorieën en subcategorieën weer waarin begrippen rond nucleaire veiligheid gevonden kunnen worden.
Samengevat moet u volgende stappen doorlopen bij het afbakenen en structureren van vakgebieden die in een database behandeld moet worden of bij een onderzoeksproject in het vakgebied:
- in-house bedrijfsactiviteiten, hulpmiddelen en producten in de geselecteerde gespecialiseerde documentatie identificeren
- de doelgroepen van deze activiteiten en producten (bv. klanten en gebruikers) en hun kenmerken en behoeften identificeren
- de verbanden tussen deze activiteiten en groepen grafisch weergeven
- vergelijk het resultaat met bestaande classificatiesystemen in de sfeer van de desbetreffende activiteit en breng, indien nodig, verbeteringen aan. Teken diagrammen, u zal snel merken hoe nuttig ze zijn!
- consulteer vakspecialisten om de geldigheid van het classifatiesysteem te controleren
- respecteer het classificatiesysteem in alle databasetransacties en enkel- of meervoudig termonderzoek.
- Date modified: